AMCRA

Er wordt zoveel verteld en verzonnen over AMCRA dat er nood was aan duidelijke communicatie. Daarom ging SAVAB-Flanders eind februari eens samen zitten met professor Jeroen Dewulf en dierenarts Evelyne De Graef van AMCRA.

Wat is AMCRA? Wat is hun missie? Wat zijn hun doelstellingen en realisaties?

Het kenniscentrum voor antibioticagebruik en -resistentie bij dieren (AMCRA) is operationeel sinds begin 2012. Binnen AMCRA hebben alle betrokken partijen (dierenartsen, landbouworganisaties, mengvoederfabrikanten, wetenschappers, de farmaceutische sector), vertegenwoordigd binnen de raad van bestuur, zich verenigd om adviezen te geven met als doel een rationeler gebruik van het antibioticumgebruik te realiseren om aldus de problematiek van antibioticumresistentie bij dieren te kunnen bestrijden. Het opstellen van deze adviezen gebeurt enerzijds op eigen initiatief of op vraag van de stuurgroep waarin het FAGG, het FAVV en BAPCOC zetelt en die jaarlijks een reeks strategische objectieven naar voor schuift waar AMCRA dient aan te werken. Het is belangrijk te noteren dat het AMCRA enkel en alleen een adviserende en sensibiliserende taak heeft en niet kan of wil in de plaats van de overheid treden die finale beslissingen dient te nemen.

Het doel van AMCRA is om van onderuit voorstellen en adviezen te formuleren en hiervoor zijn heel wat werkgroepen opgericht (en er zullen er in de toekomst nog volgen) die rond specifieke onderwerpen werken, telkens samengesteld uit een representatieve groep die alle betrokken sectoren een stem geeft (dierenartsen, veehouders, farmacie, veevoederindustrie, wetenschappers) en dit zowel aan Vlaamse als aan Waalse zijde. Het AMCRA hoopt door middel van de bereikte adviezen een duurzaam antibioticabeleid in België te kunnen voeren.

Werkgroepen

Zo werden er reeds in 2012 5 diersoort (pluimvee, varken, melkvee, vleesvee en vleeskalveren) specifieke werkgroepen opgericht. In 2013 zijn er twee bijkomende diersoort specifieke werkgroepen opgericht voor gezelschapsdieren en paarden. Deze werkgroepen zijn momenteel druk in de weer om ook voor deze diersoorten formularia voor goed gebruik van antibiotica op te stellen. Eens de werkgroep een advies heeft uitgewerkt gaat dit vervolgens naar de Raad van bestuur van het AMCRA waar het advies finaal wordt gevalideerd en vervolgens publiek wordt bekend gemaakt. Daarnaast wacht het AMCRA nog een belangrijke taak in het communiceren van de adviezen naar alle betrokken partijen en het motiveren van mensen en organisaties om rekening te houden met deze adviezen en ze zoveel als mogelijk ook effectief toe te passen. Ook dit doen ze in samenwerking met de betrokken werkgroepen.

Daarnaast zijn er ook onderwerp specifieke werkgroepen opgericht die hebben of nog steeds werken rond thema’s zoals: datacollectie, geneesmiddelendepot van de dierenarts en voorraad van de veehouder,  gebruik van gemedicineerde voeders,… Ook uit deze werkgroepen komen adviezen die dan overgemaakt worden aan alle betrokken partijen.

Datacollectie & formularium

Cruciaal in het antibioticabeleid is monitoring van het gebruik en hieraan onlosmakelijk gekoppeld, het opzetten van een centraal datacollectiesysteem. Het doel hiervan is te komen tot een elektronische gegevensbank van het antibioticagebruik per doeldier tot op het niveau van de dierenarts en de verantwoordelijke van de dieren (eindgebruiker). AMCRA stelde hieromtrent in 2012 een uitgebreid advies op. Het systeem zal in eerste instantie in werking treden voor de grootverbruiker sectoren (pluimvee, varken en vleeskalveren).

Het opmaken van een antibioticumgids voor het verantwoord antibioticumgebruik bij voedselproducerende dieren was een ander opgelegd objectief voor 2012 door de stuurgroep. De gidsen met betrekking tot dierengezondheid, een goed gebruik van antibiotica en een formularium voor diezelfde diersoorten zijn hieruit voortgevloeid na overleg binnen de respectievelijke werkgroepen.
In de formularia worden richtlijnen gegeven voor therapie per aandoening. Hiertoe werden aan de actieve substanties (stofnamen) van de antibiotica kleurcodes (geel-oranje-rood) toegekend op basis van het belang van de antibiotica voor volks- en dierengezondheid. De voorwaarden voor gebruik van gele antibiotica zijn minder stringent dan voor oranje antibiotica, terwijl voor rode antibiotica aan de strengste gebruiksvoorwaarden moet voldaan worden.
In 2013 werd op vraag van de stuurgroep een aanvang genomen met het formuleren van adviezen voor het verantwoord antibioticagebruik bij paarden en gezelschapsdieren. Hiertoe werden werkgroepen opgericht om gidsen te ontwikkelen voor het goed gebruik van antibiotica en de gezondheid van paarden en gezelschapsdieren. Het is geenzins de bedoeling het gebruik van antibiotica te verbieden, maar als beroepsgroep is het de verantwoordelijkheid van de dierenarts om antibiotica enkel in te zetten wanneer nodig, om op deze manier de werkzaamheid van deze middelen voor de toekomst te kunnen blijven garanderen.

AMCRA wenst te benadrukken dat Europese adviezen omtrent de ontkoppeling van voorschrijven en verhandelen van diergeneesmiddelen door de dierenarts niet bindend zijn voor de nationale wetgevingen. Eén van de objectieven voor 2013 omvatte het oprichten van een werkgroep depot dierenartsen en geneesmiddelenvoorraad veehouders, waarin werd nagedacht over de noodzaak, voorwaarden tot, aanbevelingen en adviezen rond het depot en de voorraad in het kader van het gebruik van antibiotica. Dierenartsenorganisaties zijn ruim vertegenwoordigd in deze werkgroep en het is zeker geen doelstelling om de dierenarts het verschaffingsrecht te ontnemen.

Communicatie

Daar het AMCRA transparantie hoog in het vaandel draagt komen ook alle adviezen op de website te staan en zijn ze dus voor iedereen consulteerbaar. AMCRA tracht ook zoveel mogelijk te communiceren en informeren via nieuwsbrieven, studiedagen, spreekbeurten,… . Als je een vraag hebt voor AMCRA aarzel niet hen te contacteren: www.amcra.be of info@amcra.be.